Hangi durumlarda kullanılır?
- Sendikaya üye olduğu öğrenilen işçinin kısa süre sonra iş sözleşmesinin feshedilmesi
- Sendikal faaliyete katılan veya üye kazanma çalışmasına destek veren işçinin işten çıkarılması
- Sendika üyesi işçilere ücret, ikramiye, görev yeri veya çalışma koşulları bakımından farklı işlem yapılması
- İşe iade davası açılan veya açılmayan olaylarda sendikal tazminat talebinin ileri sürülmesi
Dikkat edilmesi gereken noktalar
- Sendikal tazminat, işçinin bir yıllık ücret tutarından az olmamak üzere hükmedilir (6356 sayılı Kanun m. 25/4). Sendikal nedenle fesihte işçi 4857 sayılı Kanun m. 20 ve 21'e göre işe iade davası açabilir; feshin sendikal nedenle yapıldığı tespit edilirse sendikal tazminat, işverenin işçiyi işe başlatıp başlatmamasından bağımsız olarak verilir, işçi işe başlatılmazsa ayrıca m. 21/1 tazminatı verilmez. İşe iade davası açılmaması sendikal tazminat talebini engellemez (m. 25/5). Hükümdeki 4857 sayılı Kanun m. 18'e yapılan atıf Anayasa Mahkemesinin 22.10.2014 tarihli kararıyla iptal edilmiştir; iş güvencesi koşullarının sendikal fesihte aranıp aranmadığı güncel uygulamaya göre kontrol edilmelidir.
- İşe iade de istenecekse fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulmalı, son tutanaktan itibaren iki hafta içinde dava açılmalıdır (4857 sayılı Kanun m. 20/1); bu süreler kaçırılırsa yalnızca sendikal tazminat davası açılabilir.
- Sendikal nedenle feshedildiği iddiasında feshin nedenini ispat yükü işverene aittir; işveren ileri sürdüğü nedene dayanmadığını iddia eden işçi ise feshin sendikal nedene dayandığını ispatla yükümlüdür (m. 25/6). Fesih dışı ayrımcılıkta işçi ihlalin varlığını güçlü biçimde gösteren bir durumu ortaya koyduğunda ispat yükü işverene geçer (m. 25/7). Yargıtay uygulamasında işyerindeki sendikalı işçi sayısı ve üyelik tarihleri, üyelikten çekilenler, yetki prosedürü, önceki toplu iş sözleşmeleri ve fesihten sonra yeni işçi alınıp alınmadığı gibi hususlar araştırılmaktadır; bu verilerin delillendirilmesi gerekir.
- Sendikal tazminat kanuna dayanan işçi tazminatı niteliğinde olduğundan arabuluculuk dava şartı kapsamında değerlendirilir (7036 sayılı Kanun m. 3/1); başvuru formunda yer almayan alacak hakkında karar verilemeyeceğinden sendikal tazminat talebi başvuruda ve son tutanakta ayrıca ve açıkça yazılmalı, son tutanak dilekçeye eklenmelidir. Zamanaşımı süresi dava öncesinde alacağın niteliğine göre ayrıca hesaplanmalıdır (TBK m. 146-147); arabuluculuk sürecinde zamanaşımı durur (7036 sayılı Kanun m. 3/17).
- Görevli mahkeme iş mahkemesidir; yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri veya işin yapıldığı yer mahkemesidir (7036 sayılı Kanun m. 6). Aylık ücreti asgari ücreti aşan işçi başvurma harcı ile nispi karar ve ilam harcının dörtte birini peşin yatırır (492 sayılı Harçlar Kanunu m. 28, 123). Faiz başlangıcı ve oranı güncel uygulamaya ve 7589 sayılı Kanunla 3095 sayılı Kanun m. 1'de yapılan değişikliğe göre kontrol edilmelidir.
- Ücrete eklenen yan hakların hesabı için miktar baştan belirlenemiyorsa dava kısmi dava olarak açılır; belirsiz alacak davası (HMK m. 107) 7589 sayılı Kanunla 31.07.2026 tarihinden itibaren yürürlükten kaldırılmıştır. Talep, HMK m. 109/4 uyarınca bir defaya mahsus tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilir ve artırılan kısım bakımından zamanaşımı dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır. 31.07.2026 tarihinden önce açılmış belirsiz alacak davaları m. 107 hükmüne göre görülmeye devam eder.
Örnek dilekçe
Köşeli parantez içindeki [ALANLAR] somut olaya göre doldurulmalıdır.
[YER] İŞ MAHKEMESİ'NE
DAVACI : [AD SOYAD] (T.C. Kimlik No: [T.C. KİMLİK NO])
[ADRES]
VEKİLİ : Av. [VEKİL ADI]
[BÜRO ADRESİ]
DAVALI : [DAVALI ŞİRKET UNVANI] (Vergi No: [VERGİ NO])
[İŞYERİ ADRESİ]
KONU : Sendikal nedenle iş sözleşmesinin feshi nedeniyle, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, bir yıllık ücretinden az olmamak üzere sendikal tazminatın faiziyle birlikte davalıdan tahsili talebidir.
DAVA DEĞERİ : [DAVA DEĞERİ] TL (kısmi dava; fazlaya ilişkin haklar saklıdır)
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil, davalıya ait [İŞYERİ ADRESİ] adresindeki işyerinde [İŞE GİRİŞ TARİHİ] tarihinden itibaren [GÖREV] olarak çalışmaktayken iş sözleşmesi [FESİH TARİHİ] tarihinde davalı işveren tarafından feshedilmiştir. Müvekkilin fesih tarihindeki brüt ücreti [SON BRÜT ÜCRET] TL'dir.
2. Müvekkil, [ÜYELİK TARİHİ] tarihinde [SENDİKA ADI] Sendikasına üye olmuştur. Sendika işyerinde [SENDİKAL FAALİYET DURUMU]. Davalı işveren müvekkilin sendika üyeliğini [İŞVERENİN ÖĞRENME TARİHİ] tarihinde [ÖĞRENME BİÇİMİ] yoluyla öğrenmiştir.
3. Davalı, iş sözleşmesini üyeliğin öğrenilmesinden [GEÇEN SÜRE] sonra [FESİH GEREKÇESİ] gerekçesiyle feshetmiştir. Gösterilen gerekçe gerçeği yansıtmamaktadır; müvekkil çalışma süresi boyunca [ÇALIŞMA GEÇMİŞİ] olup aynı dönemde işyerindeki [SENDİKALI İŞÇİ SAYISI] sendikalı işçiden [DİĞER SENDİKALI İŞÇİLERİN DURUMU]. Fesihten sonra müvekkilin yerine [YENİ İŞE ALIM BİLGİSİ].
4. 6356 sayılı Kanun m. 25/1-3 uyarınca işçiler, sendikaya üye olmaları veya olmamaları ya da sendikal faaliyetlere katılmaları nedeniyle işten çıkarılamaz veya farklı işleme tabi tutulamaz; işveren, sendika üyesi işçilerle olmayanlar arasında çalıştırmaya son verilmesi bakımından ayrım yapamaz. 4857 sayılı Kanun m. 18/3-a da sendika üyeliğini fesih için geçerli sebep saymamaktadır. Fesih bu hükümlere aykırı olarak sendikal nedenle yapıldığından müvekkil lehine sendikal tazminata hükmedilmelidir.
5. 6356 sayılı Kanun m. 25/6 uyarınca sendikal nedenle feshedildiği iddiasıyla açılan davada feshin nedenini ispat yükü işverene aittir. Davalının ileri sürdüğü neden, yukarıda açıklanan olgular karşısında gerçeği yansıtmamakta; fesih sendikal nedene dayanmaktadır.
6. Müvekkil, m. 25/5 uyarınca 4857 sayılı Kanun m. 20 ve 21 çerçevesinde işe iade davası açma hakkına da sahiptir; [İŞE İADE DAVASI DURUMU]. İşe iade davası açılmaması sendikal tazminat talebini engellemez. Sendikal tazminat işçinin bir yıllık ücret tutarından az olmamak üzere hükmedilir (m. 25/4); bu nedenle şimdilik bir yıllık brüt ücret karşılığı olan [BİR YILLIK ÜCRET TUTARI] TL talep edilmektedir. Ücrete eklenecek yan hakların hesabı bilirkişi incelemesine bağlıdır.
7. Dava açılmadan önce 7036 sayılı Kanun m. 3 uyarınca [ARABULUCULUK BÜROSU] Arabuluculuk Bürosunun [ARABULUCULUK DOSYA NO] sayılı dosyasıyla, sendikal tazminat talebi de belirtilerek arabulucuya başvurulmuş, taraflar anlaşamamış ve [SON TUTANAK TARİHİ] tarihli son tutanak düzenlenmiştir. Dava, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla kısmi dava olarak açılmıştır; HMK m. 109/4 uyarınca talep sonucunu tahkikatın sonuna kadar bir defaya mahsus artırma hakkımız saklıdır.
HUKUKİ NEDENLER : 6356 sayılı Kanun m. 25; 4857 sayılı İş Kanunu m. 18, 20, 21; 7036 sayılı Kanun m. 3, 6; 6100 sayılı HMK m. 109 ve ilgili sair mevzuat.
HUKUKİ DELİLLER : Sendika üyelik kaydı ve sendikanın işverene yaptığı bildirimler, SGK hizmet dökümü, iş sözleşmesi, fesih bildirimi, ücret bordroları, işyerindeki sendikalı işçi sayısına ilişkin kayıtlar, fesihten sonra işe alınanlara ilişkin işe giriş bildirgeleri, yazışma ve mesaj kayıtları, arabuluculuk son tutanağı, [TANIK AD SOYAD] ve diğer tanıkların beyanları, bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM : Yukarıda açıklanan nedenlerle, fazlaya ilişkin haklarımız ile HMK m. 109/4 uyarınca talebimizi tahkikatın sonuna kadar bir defaya mahsus artırma hakkımız saklı kalmak kaydıyla;
a) Şimdilik [BİR YILLIK ÜCRET TUTARI] TL sendikal tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline,
b) Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine
karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim. [TARİH]
Davacı Vekili
Av. [VEKİL ADI]
EKLER:
1. Arabuluculuk son tutanağı ([SON TUTANAK TARİHİ])
2. Sendika üyelik belgesi
3. SGK hizmet dökümü
4. İş sözleşmesi, fesih bildirimi ve ücret bordroları
5. Tanık isim ve adres listesi
6. Vekâletname örneği
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme ve örnek amacıyla sunulmaktadır. Her hukuki uyuşmazlığın özellikleri farklıdır. Dilekçenin somut olaya göre bir hukukçu tarafından değerlendirilmesi önerilir.
İlgili İçerikler
Emsal Kararlar
- YargıtayE. 2025/9543, K. 2026/4395Önceki dönem çalışmalarının tasfiye edilip edilmediği ile kıdem tazminatı, yıllık izin, ücret farkı ve genel tatil ücreti alacaklarının ispatı – Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2025/9543 E., 2026/4395 K.
- YargıtayE. 2026/4508, K. 2026/3796Sendikal tazminatın ispatı – Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2026/4508 E., 2026/3796 K.
- YargıtayE. 2026/1331, K. 2026/3552Sendikal tazminat – Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2026/1331 E., 2026/3552 K.
- YargıtayE. 2025/9405, K. 2026/780Haklı nedenle fesih – Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2025/9405 E., 2026/780 K.
Örnek Dilekçeler
- İş MahkemesiToplu İş Sözleşmesinden Doğan İkramiye Alacağı Dava Dilekçesi (6356 sayılı Kanun m. 36, 39, 53)
- İş MahkemesiKıdem ve İhbar Tazminatı Dava Dilekçesi (İşçilik Alacakları)
- İş MahkemesiKötü Niyet Tazminatı Dava Dilekçesi (İş Kanunu m. 17/6)
- Noter (İhtarname)Emeklilik Nedeniyle Kıdem Tazminatı Talepli Fesih Bildirimi (1475 sayılı Kanun m. 14)