Hangi durumlarda kullanılır?
- Teslim edilen mal veya hizmetin faturası düzenlendiği hâlde bedelinin ödenmemesi hâlinde
- Cari hesap ilişkisinde dönem sonu bakiyesinin borçlu tarafından ödenmemesi hâlinde
- Zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamamış ve son tutanak düzenlenmişse
- İcra takibi yerine alacağın doğrudan dava yoluyla tespiti ve tahsili tercih edilmişse
Dikkat edilmesi gereken noktalar
- Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkındaki ticari davalarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır (TTK m. 5/A); anlaşamama son tutanağının aslı veya onaylı örneği dilekçeye eklenmelidir, aksi hâlde dava usulden reddedilir.
- Her iki tarafın tacir olması ve alacağın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması hâlinde görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir (TTK m. 4, 5); yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri veya sözleşmenin ifa yeri mahkemesidir (HMK m. 6, 10).
- Fatura tek başına mal teslimini ispatlamaz; irsaliye, teslim tutanağı, e-posta yazışmaları ve ticari defter kayıtları mutlaka dilekçeyle sunulmalı veya delil listesinde gösterilmelidir. Faturaya sekiz gün içinde itiraz edilmemesi yalnızca içerik bakımından karine oluşturur (TTK m. 21/2).
- Cari hesap bakiyesine dayanılıyorsa hesap devresi sonunda gönderilen bakiye bildirimi ve karşı tarafın bir ay içinde itiraz etmediği belgelenmelidir (TTK m. 94); mutabakat mektupları bu açıdan önemli delildir.
- Ticari işlerde temerrüt faizi, sözleşmede kararlaştırılmamışsa avans faiz oranı üzerinden istenebilir (3095 sayılı Kanun m. 2/2); faiz başlangıç tarihi vade veya ihtarın tebliğ tarihi olarak açıkça belirtilmelidir.
- Dava, alacak tutarı üzerinden nispi harca tabidir; ticari defterlerin delil olarak kullanılabilmesi için usulüne uygun tutulmuş ve açılış ile kapanış onaylarının yaptırılmış olması gerekir (TTK m. 64, HMK m. 222).
Örnek dilekçe
Köşeli parantez içindeki [ALANLAR] somut olaya göre doldurulmalıdır.
[MAHKEME] ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NE
DAVACI : [DAVACI ŞİRKET UNVANI] (Vergi No: [VERGİ NO])
[ADRES]
VEKİLİ : Av. [VEKİL ADI]
[ADRES]
DAVALI : [DAVALI ŞİRKET UNVANI] (Vergi No: [VERGİ NO])
[ADRES]
KONU : Fatura ve cari hesap ilişkisinden kaynaklanan [BAKİYE BORÇ] TL alacağın, vade tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili talebidir.
DAVA DEĞERİ : [DAVA DEĞERİ] TL
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil şirket ile davalı şirket arasında [SÖZLEŞME TARİHİ] tarihli tedarik sözleşmesi çerçevesinde süregelen bir ticari ilişki ve cari hesap ilişkisi bulunmaktadır. Müvekkil şirket, bu ilişki kapsamında davalıya sözleşmeye uygun olarak mal teslim etmiş; teslimatlar sevk irsaliyeleri ve davalı yetkililerince imzalanan teslim tutanaklarıyla belgelenmiştir.
2. Teslim edilen mallara ilişkin [FATURA TARİHİ] tarih ve [FATURA NO] numaralı, [FATURA TUTARI] TL tutarındaki fatura düzenlenerek davalıya tebliğ edilmiştir. Davalı, faturayı tebliğ aldığı hâlde TTK m. 21/2'de öngörülen sekiz günlük süre içinde içeriğine itiraz etmemiş; faturayı ticari defterlerine kaydederek katma değer vergisi indiriminden yararlanmıştır.
3. Faturanın vadesi [VADE TARİHİ] tarihinde dolmuştur. Davalı, bu tarihe kadar yalnızca [ÖDENEN TUTAR] TL ödeme yapmış; [BAKİYE BORÇ] TL bakiye borç ödenmemiştir. Hesap devresi sonunda davalıya gönderilen cari hesap mutabakat mektubunda da aynı bakiye bildirilmiş ve davalı, TTK m. 94 uyarınca bir ay içinde bakiyeye itiraz etmemiştir.
4. Müvekkil şirket, [NOTER ADI] Noterliğinin [İHTAR TARİHİ] tarih ve [YEVMİYE NO] yevmiye numaralı ihtarnamesiyle bakiye borcun ödenmesini talep etmiş; ihtarname davalıya [TEBLİĞ TARİHİ] tarihinde tebliğ edilmiştir. Davalı, ihtarnameye rağmen ödeme yapmamış ve borca ilişkin herhangi bir itirazda da bulunmamıştır.
5. Dava açılmadan önce TTK m. 5/A uyarınca [ARABULUCULUK BÜRO NO] Arabuluculuk Bürosunun [ARABULUCULUK DOSYA NO] sayılı dosyası üzerinden arabulucuya başvurulmuş; davalı tarafın ödeme önerisinde bulunmaması nedeniyle anlaşma sağlanamamış ve [SON TUTANAK TARİHİ] tarihli son tutanak düzenlenmiştir. Dava şartı olan arabuluculuk süreci tamamlanmıştır.
6. Taraflar tacir olup alacak her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olduğundan uyuşmazlık ticari dava niteliğindedir ve Mahkemeniz görevlidir (TTK m. 4). Vadesi belirli olan borç vade tarihinde muaccel hâle gelmiş ve davalı TBK m. 117/2 uyarınca kendiliğinden temerrüde düşmüştür. Taraflar arasında faiz oranı kararlaştırılmadığından, 3095 sayılı Kanun m. 2/2 uyarınca vade tarihinden itibaren avans faizi oranında temerrüt faizi istenmektedir.
7. Müvekkil şirketin ticari defterleri usulüne uygun olarak tutulmuş ve onaylanmış olup alacağın varlığını ve miktarını doğrulamaktadır; davalının ticari defterlerinin de incelenmesi talep edilmektedir (HMK m. 222).
HUKUKİ NEDENLER : 6102 sayılı TTK m. 4, 5/A, 18/3, 21, 89 vd., 1530; 6098 sayılı TBK m. 117; 3095 sayılı Kanun m. 2; 6100 sayılı HMK m. 222 ve ilgili sair mevzuat.
HUKUKİ DELİLLER : [SÖZLEŞME TARİHİ] tarihli tedarik sözleşmesi, fatura, sevk irsaliyeleri ve teslim tutanakları, cari hesap ekstresi ve mutabakat mektupları, noter ihtarnamesi ve tebliğ şerhi, tarafların ticari defterleri, banka kayıtları, arabuluculuk son tutanağı, bilirkişi incelemesi, tanık beyanları, yemin ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1. [BAKİYE BORÇ] TL alacağın, [VADE TARİHİ] vade tarihinden itibaren işleyecek avans faizi oranındaki temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsiline,
2. Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine
karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim. [TARİH]
Davacı Vekili
Av. [VEKİL ADI]
EKLER:
1. Tedarik sözleşmesi
2. Fatura, sevk irsaliyeleri ve teslim tutanakları
3. Cari hesap ekstresi ve mutabakat mektupları
4. [NOTER ADI] Noterliği ihtarnamesi ve tebliğ şerhli örneği
5. Arabuluculuk son tutanağı ([SON TUTANAK TARİHİ])
6. Ticaret sicili kayıtları ve imza sirküleri
7. Vekâletname
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme ve örnek amacıyla sunulmaktadır. Her hukuki uyuşmazlığın özellikleri farklıdır. Dilekçenin somut olaya göre bir hukukçu tarafından değerlendirilmesi önerilir.
İlgili İçerikler
Emsal Kararlar
- YargıtayE. 2024/5877, K. 2025/3836Ticari satımdan doğan alacak: fatura, konşimento ve gümrük belgeleri karşısında güvenilir olmayan defter kayıtları hükme esas alınamaz
- YargıtayE. 2024/3454, K. 2025/1836Görevsizlik kararı kesinleşmeden tamamlanan arabuluculuk, görevli mahkemede dava şartını karşılar
- YargıtayE. 2023/2644, K. 2024/3439Ticari ihtarnamenin tebliğ tarihi belli değilse temerrüt, borçlunun ihtarnameye cevap verdiği tarihte gerçekleşir
- YargıtayE. 2025/6463, K. 2026/3285Fatura alacağından kaynaklanan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali talebi – Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2025/6463 E., 2026/3285 K.
Örnek Dilekçeler
- Arabuluculuk BürosuTicari Uyuşmazlıkta Arabuluculuk Başvuru Dilekçesi
- Noter (İhtarname)Ticari İhtarname (Temerrüt ve Ödeme İhtarı)
- Asliye Ticaret MahkemesiZamanaşımına Uğrayan Bonoya Dayalı Sebepsiz Zenginleşme Dava Dilekçesi
- Asliye Ticaret MahkemesiÇek Bedelinin Muhatap Bankadan Tahsili Dava Dilekçesi